Neden Önemlidir?
Etkili bir sahipsiz hayvan yönetiminin temel koşullarından biri güvenilir ve güncel verilere sahip olmaktır.
Popülasyon büyüklüğü, dağılımı, hareketleri, kısırlaştırma çalışmaları, sahiplendirme sonuçları ve bakım evi kapasiteleri hakkında düzenli veri toplanmadığında; uygulanan politikaların başarısını değerlendirmek ve kaynakları doğru planlamak güçleşmektedir.
HAHADER olarak sahipsiz hayvan meselesinin yalnızca operasyonel müdahalelerle değil, veri temelli planlama ile yönetilmesi gerektiğine inanıyoruz.
Ölçülemeyen bir sorunun etkin şekilde yönetilemeyeceğini düşünüyoruz.
Mevcut Durum
Türkiye’de mikroçip uygulaması ve PETVET sistemi önemli bir altyapı oluşturmuştur. Ancak sahipsiz hayvanlara ilişkin verilerin standartlaştırılması, düzenli raporlanması ve kurumlar arasında etkin biçimde paylaşılması konusunda gelişime ihtiyaç bulunmaktadır.
Yerel yönetimler arasında veri toplama yöntemleri ve raporlama standartları bakımından önemli farklılıklar bulunmaktadır. Bu durum;
- Bölgesel ihtiyaçların doğru belirlenmesini,
- Kaynak planlamasını,
- Uygulamaların etkinliğinin değerlendirilmesini,
- Uzun vadeli politika geliştirilmesini
zorlaştırabilmektedir.
HAHADER’in Yaklaşımı
HAHADER olarak veri temelli yönetim anlayışını destekliyoruz.
Bu kapsamda;
Standartlaştırılmış Popülasyon Takibi
Yerel yönetimlerin belirli aralıklarla benzer yöntemler kullanarak popülasyon izleme çalışmaları yürütmesi teşvik edilmelidir.
Amaç kesin sayı üretmekten çok, popülasyondaki değişimleri zaman içerisinde izleyebilmektir.
Kurumlar Arası Veri Entegrasyonu
Yerel yönetimler, Tarım ve Orman Bakanlığı, veteriner hizmetleri, üniversiteler ve ilgili kurumlar arasında veri paylaşımını kolaylaştıracak sistemlerin geliştirilmesi desteklenmelidir.
Şeffaf Raporlama
Kısırlaştırma faaliyetleri, sahiplendirme verileri, bakım evi kapasiteleri ve tedavi süreçlerine ilişkin temel göstergelerin düzenli olarak kamuoyu ile paylaşılması teşvik edilmelidir.
Şeffaflık hem kamu güvenini artırmakta hem de uygulamaların değerlendirilmesini kolaylaştırmaktadır.
Harita Tabanlı Planlama
Sahipsiz hayvan yoğunluğunun, terk vakalarının ve bakım hizmetlerinin coğrafi dağılımının izlenmesi; kaynakların daha etkin kullanılmasına katkı sağlayabilir.
Bu nedenle dijital haritalama ve coğrafi bilgi sistemlerinden yararlanılması desteklenmelidir.
Beklenen Kazanımlar
Veri temelli bir yönetim anlayışı;
- Kaynakların daha etkin kullanılmasına,
- Bölgesel önceliklerin doğru belirlenmesine,
- Kurumlar arası koordinasyonun güçlenmesine,
- Politika sonuçlarının ölçülebilmesine,
- Toplumun süreçlere duyduğu güvenin artmasına
katkı sağlayabilir.
HAHADER olarak veri yönetimini, sahipsiz hayvan popülasyonunun etik, bilimsel ve sürdürülebilir biçimde yönetilebilmesinin temel unsurlarından biri olarak görüyoruz.
İlgili Bilimsel Kaynaklar
Rowan AN & Kartal T. Dog Population Management: The Need for a Comprehensive Approach. Animals (2018)
World Organisation for Animal Health (WOAH), Terrestrial Animal Health Code – Stray Dog Population Control
ICAM Coalition, Humane Dog Population Management Guidance (2019)
World Health Organization (WHO), Guidelines for Dog Population Management